Odnos inteligencije i intenziteta posttraumatskog stresnog poremećaja: retrospektivna studija na hrvatskim ratnim veteranima - Jokić-Begić, Nataša (2005)
Cilj rada bio je utvrditi ulogu intelektualnih sposobnosti u moderiranju intenziteta i kliničke slike posttraumataskog stresnog poremećaja (PTSP). U istraživanje je uključen 151 sudionik muškog spola, koji u svojoj anamnezi imaju neposredno vojno borbeno iskustvo u HV-u. U svih je sudionika dijagnosticiran PTSP na dva neovisna načina (psihijatrijski i psihometrijski): prema kriterijima Međunarodne klasifikacije bolesti — MKB-10 i psihologijskim testom Mississippi Scale for Combat-Related Posttraumatic Stress Disorder (M-PTSD). Primijenjen je i test kognitivnih sposobnosti (Revised Beta Army test), koji je mjera opće inteligencije. Tijekom kliničkog intervjua prikupljeni su i ostali relevantni demografski podaci (obrazovni, radni i bračni status). Stupanj izloženosti stresnom iskustvu glavni je prediktor intenziteta PTSP-a. Brojnost i učestalost traumatskih događaja pozitivno su povezane s intenzitetom poremećaja. Kognitivne sposobnosti dodatno i značajno doprinose predikciji intenziteta poremećaja pri čemu se kao vodeći ističe čimbenik sposobnosti perceptivnog rezoniranja i razumijevanja prostornih odnosa. Kognitivne su sposobnosti negativno povezane s intenzitetom poremećaja. Demografske karakteristike ne sudjeluju značajno u predikciji intenziteta poremećaja, osim bračnog statusa. Kognitivne sposobnosti sudjeluju i u moderiranju kliničke slike poremećaja. Niži kognitivni status povezan je sa simptomima pretjerane pobuđenosti (noćne more s naglim buđenjima, neinhibirano nasilno ponašanje, osjećaj gubljenja pamćenja) i emocionalne otupjelosti. Viši je kognitivni status povezan s kognitivnim proradama traumatskih iskustava. Autorica zaključuje da su intelektualne sposobnosti povezane s intenzitetom PTSP-a, te i sudjeluju u moderiranju kliničke slike poremećaja.
Projekt MZOS
HRV